Het volledige artikel is te lezen in Donau 2011/01.
Het historische stadscentrum ligt op een steenworp afstand van de rivier, maar leek zich ervan af te wenden. Stilletjes stroomde het water door de stad, ongestoord door terrasjes, restaurants of ander vertier. Nu hebben politici en investeerders de mogelijkheden ontdekt om met bouwprojecten aan het water Bratislava op te stoten in de vaart der volkeren, naar het voorbeeld van illustere westerse metropolen als Parijs en Londen. ‘Terug naar de rivier’, luidt het devies.
Touareg-model
Was het vroeger de strategische ligging aan het water die Bratislava tot een belangrijk handelsknooppunt maakte en tot bloei bracht, nu is het de door neoliberale hervormingen aangezwengelde economische boom van Slowakije die afstraalt op de Donau. Lage belastingtarieven en goedkope arbeidskrachten hebben veel buitenlandse investeerders naar het land gelokt, zoals autofabrikant Volkswagen, dat het luxe Touareg-model in Bratislava laat bouwen. De explosief stijgende export verlaat het land echter relatief zelden over water en de haven van Bratislava kan dan ook geen hoge groeicijfers overleggen. Dat is in lijn met hoe het goederenvervoer zich over de Donau als geheel ontwikkelt. Met de val van de communistische regimes stortte het goederenverkeer op de Donau, dat werd gedomineerd door grootschalige transporten tussen de socialistische broederstaten, volledig in. De daaropvolgende burgeroorlog in Joegoslavië deed de bedrijvigheid ook geen goed. Sindsdien gaat het wel een stuk beter, ook al zorgde de financiële crisis van 2008 wederom voor rode cijfers. De omvang van de getransporteerde goederen is echter nog altijd een fractie van wat er over de Rijn vervoerd wordt en daar zal voorlopig geen verandering in komen.
River Park
De toestroom van buitenlands geld heeft voor een enorme groei van de bouwsector gezorgd en in Bratislava wordt het ene na het andere nieuwbouwproject opgestart. Aan de Noordelijke oevers is de nieuwe wijk Eurovea aangelegd, met kantoren, appartementencomplexen, een groot park en niet te vergeten een winkelcentrum van 60.000 vierkante meter. Eurovea vult de leegte op tussen het stadscentrum en de Donau, net als het naburige, door de Nederlandse architect Erik van Egeraat ontworpen River Park, dat eenzelfde mix van woningen, kantoren, winkels en groen aanbiedt.
(...)
Het volledige artikel is te lezen in Donau 2011/01.

Filip Bloem (1973) is freelance schrijver en projectmedewerker bij het Tsjechisch Centrum. Hij studeerde Geschiedenis en Duitslandkunde aan de Universiteit van Amsterdam en bracht een jaar aan de Karelsuniversiteit in Praag door. Voor het Tsjechisch Centrum organiseert Filip debatten en culturele evenementen en hij schrijft regelmatig over de politiek en geschiedenis van Midden-Europa. In 2008 publiceerde hij een interviewboek over de Praagse Lente en in 2010 promoveerde hij aan de Universiteit Leiden op Bedachtzame revolutionairen, een proefschrift over oppositiebewegingen in Oost-Duitsland en Tsjechoslowakije ten tijde van het communisme.